Η εκκλησιολογική σημασία της μνήμης των Αγίων και των Πνευματικών Πατέρων

Απάντηση στον προβληματισμό περί «δημόσιας φήμης» των σύγχρονων Γερόντων

του π. Ιωάννη Χρυσαυγή

Η πρόσφατη διοργάνωση του Διεθνούς Θεολογικού Συμποσίου για τον μακαριστό Γέροντα Αιμιλιανό Σιμωνοπετρίτη προκάλεσε την παρέμβαση του π. Ιωάννη Χρυσαυγή, ο οποίος εξέφρασε επιφυλάξεις για την εκκλησιαστική πρακτική της δημόσιας μνήμης συγχρόνων Γερόντων. Αν και κάθε θεολογικός διάλογος είναι θεμιτός, η προσέγγιση του π. Χρυσαυγή παρουσιάζει ένα σοβαρό μεθοδολογικό πρόβλημα: η αδιάκριτη γενίκευση στην οποία προβαίνει ταυτίζοντας τη δημόσια εκκλησιαστική τιμή με κοσμικές πρακτικές προβολής ή προσωπολατρίας. Η Ορθόδοξη Εκκλησία, όμως, ουδέποτε τίμησε τους Αγίους της για να προβάλει ανθρώπους, αλλά διότι μέσα στη ζωή τους φανερώθηκε η άκτιστη ενέργεια του Αγίου Πνεύματος.

Η τιμή προς έναν Γέροντα δεν είναι δημόσια αναγνώριση ή διαφήμιση, αλλά ομολογία πίστεως ότι ο Χριστός εξακολουθεί να ενεργεί μέσα στην Εκκλησία Του. Η Εκκλησία είναι κοινότητα λειτουργικής μνήμης, η οποία δεν αποτελεί αναπόληση ενός χαμένου παρελθόντος, αλλά βίωση μιας διαρκούς πραγματικότητας. Ήδη από την αποστολική εποχή, ο Απόστολος Παύλος προτρέπει: «Μνημονεύετε τῶν ἡγουμένων ὑμῶν… μιμεῖσθε τὴν πίστιν» (Εβρ.…