Поуки за постојани црковни празници, денови на сеќавање на светителите и зборови по повод разни настани
Поучения на непереходящие церковные праздники, дни памяти святых и слова по случаю разных событий
Јавна сопственост — целиот текст е тука.
Машински превод од оригиналот · Прикажи оригинал
Проповедите на свети Димитриј Ростовски беа посветени првенствено не на догми, туку на моралниот христијански идеал, што беше олеснето со „чети-менаионот“ што тој го состави со готови примери на светост.
Неговото учење се разликувало од памфлетите на неговите современици (Митрополит Стефан (Јаворски), Архиепископ Феофан (Прокопович)) поради недостатокот на субјективна проценка на приватните настани. Светецот од појавите извлече општа морална поука, фокусирајќи се на главното учење на Црквата - љубовта кон Бога и кон човекот.
Проповедите се базираа на Светото писмо, житијата на светците и делата на црковните отци. Под влијание на киевската школа, неговиот говор користел реторички прашања, неочекувани споредби и референци на хебрејскиот текст. Со текот на времето, схоластичките техники омекнаа, говорот стана пожив и попристапен, а симболиката и алегориите ги доближија неговите зборови до народната поезија и култура од ерата на Петар I.
Главната идеја на сите негови проповеди беше желбата да ги направи луѓето подобри и пољубезни. На почетокот на епископијата централна тема била љубовта и осудувањето на социјалната нееднаквост. Подоцна, особено за време на Ростовскиот период, до израз доаѓа одбраната на чистотата на православието од расколот. Во текот на целата служба на Свети Димитриј Ростовски остана бранител на слабите и угнетените, верен на традициите на древните руски овчари.
Учењата на свети Димитриј не се само разговори, туку теолошки и литературни дела. Во нив тој повикува на борба против гревот и стекнување доблести, на покајание, вера и побожност и да не се воздржува од Светата Тајна Евхаристија заради свеста за својата грешност. Тој ја нагласува важноста на молитвата, постот и држењето на заповедите.
Презентираниот зборник содржи 47 учења и проповеди посветени на трајните црковни празници, споменот на светците, како и теми од духовниот живот, пастирството, почитувањето на иконите итн. Многу учења се поврзани со евангелските читања.
Особено, во Упатството за денот на сеќавањето на деветте маченици од Кизик, светителот ги толкува Христовите зборови (Лука 21,12-19) за страдањето, предавството од најблиските и омразата кон светот, повикувајќи на трпение како пат на спасението. И во Словото за Денот на великомаченикот Димитриј, тој зборува за моралното дејство на лентите Христови.
Во учењето за празникот во чест на иконата на Пресвета Богородица Донска, откако објасни зошто Богородица се нарекува Избран војвода, авторот го додава воспитувачкото упатство дека Богородица, колку и да е силна во застапништво пред Бога, не може да Го моли за непокајаните.
Во 1705 година, светителот во присуство на Петар I го пренесе едно од неговите најдобри учења за зборовите: „Со трпение придобијте ги душите свои“ (Лука 21:19) (види Учење во спомен на светиот великомаченик Евстатиј Плакида), во кое тој го осудува гневот на кој бил подложен царот.
Во Упатството за спомен на Светата великомаченичка Катерина, свети Димитриј го толкува ликот на крстот во раката на девицата на нејзината икона, откривајќи го како симбол на вистинска вера, жртва, борба против светот, телото и ѓаволот, духовната мудрост, љубовта кон Христа и мачеништвото што води во Царството Небесно.
Учењата на Свети Димитриј не се само морални, туку и догматски по природа. На пример, проповедта на соборот на Архангел Михаил зборува за односот на ангелите со човекот.
Упатството за војната на Светиот Архангел Михаил ја опишува вечната војна на небесните сили против демоните, каде што архангелите се борат против седумглавата змија, симболизирајќи ги 7-те смртни гревови (гордост, завист, мрзеливост, нечистотија, ненаситност, деликатес и гнев). Овие гревови се ѓаволско оружје со кое тој ја освојува вселената. Учењето ја илустрира победата на Христос Јагнето над змијата, повикувајќи на духовна војна и имитација на небесните сили.
Збирката содржи и погребни зборови. На пример, во проповедта за комеморацијата на Јован Семенович Грибоедов, Свети Димитриј зборува за непознатото на смртта, а во Беседата за сеќавање на лукавиот Тимофеј Борисович - за неговото сеќавање.
Збирката вклучува проповед чиј автор е Митрополит. Стефан Јаворски - ова е „Учење за обожавање на светите икони“.
Содржина Поучување за обрезанието на Господ Бог и нашиот Спасител Исус Христос, месец јануари, на ден 1 („Му го дадоа името Исус“ (Лука 2:21)) Поучување во неделата пред Богојавление („Гласот на оној што вика во пустината: подгответе го патот на Господа, исправете ги патиштата на Господа на денот: 3) свети праведник Симеон Богоприменик, месец февруари, на 3 ден Учење на денот на сеќавањето на свети Алексиј, митрополит Московски и на цела Русија, месец февруари, на 12-ти ден („Јас сум Добриот Пастир. Моите овци го слушаат Мојот глас“ (Јован 10, сеќавање на маченичкиот месец Тезик, 11:27) април, 29-ти ден Настава на денот на најчесниот спомен на нашиот свет отец Тихон Чудотворец, епископ Аматунтски, месец јуни, на 16-ти ден. Поучување за денот на сеќавањето на светите главни апостоли Петар и Павле, месец јуни, на 29-ти ден („Бог ги водеше дење, покажувајќи им го патот со столб од облак; но ноќе им даваше светлина со огнен столб. И столбот облак дење и огнениот столб ноќе не се оддалечуваа од сите луѓе“ (Ex.
13, 21–22)) Учење за празникот на појавата на Пресветата икона на нашата Пречиста Богородица Богородица и Пресвета Богородица во градот Казан, месец јули, на 8-ми ден, 1706 година. Прво поучување за празникот Успение на Пресвета Богородица Богородица, месец август, на 15-ти ден во 1693 година („Тој ќе ја собере својата пченица во својата житница“ (Матеј 3:12; Лука 3:17)) Второ учење за празникот Успение на Пресвета Богородица, на 1-ви месец август, празникот Богородица, 1-ви Марти ден. на Пресвета Богородица Донска, месец август, 19-ти ден Поучување за денот на сеќавањето на светите маченици Адријан и Наталија, месец август, на 26-ти ден. Поучување за обезглавувањето на преподобната глава на свети Јован Крстител, месец август, на 29-тиот ден во 1701 година („На крајот од својата трка, Јован рече: „Кој велите дека сум јас?“ (Дела 13, 25)) Поучување на денот на Светиот Архангел Михаил, на 16-ти септември, на 16-ти септември, ден 16-ти септември.
Првата лекција за Воздвижението на чесниот и животворен Крст Господов, месец септември, на 14-ти ден („Ние му се поклонуваме на Твојот Крст, мајсторе!“) Втората лекција за Воздвижение на чесниот и животворен Крст Господов („Но, јас не сакам да се пофалам, освен во Крстот на нашиот Господ Исус Христос“ (1. недела на нашиот Господ Исус Христос) 6. Воздвижување на Чесниот и Животворен Крст Господов („Каква корист има човек ако го добие целиот свет и ја загуби својата душа?“ (Мк.
8, 36)) Поучување во спомен на Светиот великомаченик Евстатиј Плакида, месец септември, на 20-тиот ден („Преку трпението спаси ги душите свои“ (Лука 21:19)) Поучување во спомен на истите светители на нашиот татко Гури, архиепископ Казан, на 4 октомври, ден. Прво учење во спомен на светиот великомаченик Димитриј, месец октомври, на 26-ти ден („На телото мое ги носам раните на Господа Исуса“ (Гал. 6,17)) Второ учење за денот на сеќавањето на светиот великомаченик Димитриј. Прво поучување за соборот на Архангел Михаил, во месец ноември, на 8-ми ден („Тој ќе им заповеда на Своите ангели за тебе, да те чуваат на сите твои патишта“ (Пс. 90:11)) Второ учење за битката на светиот Архангел Михаил, заповедникот на небесните војски и Неговите ангели, кои се плашат од Господовите седумглави, кои се плашат од ангелот околу Господа. (Пс. 33:8), „Тие отпловија во земјата на Гадаринците“ (Лука.
8, 26), „Михаил и неговите ангели се бореа против змејот“ (Отк. 12, 7)) Учење за денот на сеќавањето на свети Јован Златоуст, месец ноември, на 13-тиот ден („Христовата уста, устата на Павле; устата на Павле, Златоустовата уста на Павле. уста“ (Обоен триод, на утрена во ноќта на Светиот Велигден, пред зборот Златоуст) Поучување во спомен на нашите преподобни отци Варлаам и Јосиф Индиски, месец ноември, на 19 ден во 1705 година.
(„Царството небесно е како трговец кој бара добри бисери, кој, откако најде еден скапоцен бисер, отиде и продаде сè што имаше и го купи“ (Матеј 13:45–46)) Поучување во спомен на светата великомаченичка Катерина, месец ноември, на 24-тиот ден („Твоето јагне, ти викам голем глас: младоженец, и те барам, страдам и сум распнат“ (Заеднички тропар на маченикот)) Поучување за чесниот спомен на великиот свети Николај, Архиепископ Мирски, Чудотворец, во месец декември, на 6-тиот ден („Со твоето име, така е твојот живот“ (Стихира по Христовата седмица пред Псалм 50) Презентација на Свети Петар, Митрополит Руски, Чудотворец („Гонеалогија на Исус Христос“ (Мат. 1, 1). „И се отвори друга книга, која е книга на животот“ (Отк. 20, 12)) Второ учење на денот на сеќавањето на нашиот татко Петар, митрополитот на цела Русија, меѓу светиите 1ви декември, Светскиот ден на г. Бог!“ (Јован.
1, 29)) Поучување за Рождеството Христово („Гледам чудна и славна тајна: небото е место на раѓање, Херувимскиот престол е Богородица“) Поучување за време на светите пости („Ако верувате, ќе видите повеќе од ова“ (Јован 1, 50)“ Поучување на Господа, видете ја нашата страст. болест како мојата болест“ (Плачкување 1, 50)) 13)) Поучување за стравот Божји, кој треба да го има секој човек („Дојдете, деца, слушајте ме, ќе ве научам за стравот Господов“ (Пс. 33:12)) Поучување за обожавањето на светите икони („Ние се поклонуваме на Твоите образи, о Господи, о Бог“) Поучување за четирикратниот крст („Бог го нарече името првиот човек - Адам“ (1. Мој. 5, 2)) Поучување за овчарството на духовните пастири („Ден ме мачеше жештината, а ноќта студот, а сонот ми отстапуваше од очите“ (1. Мојсеева 31, 31, 40. оваа куќа, за да биде моето име во неа засекогаш, и моите очи и моето срце секогаш ќе бидат таму“ (2 Steam
7, 16)) Второ учење за осветувањето на црквата Поучување за барање милостина за изградба на цркви („Радувај се што имињата твои се напишани на небото“ ((Лука 10, 20)) Збор за мртвите („Блажени се мртвите што умираат во Господа!“ (Отк. 14, „да не се вознемирува зборот, 13) Ако ме сакавте, ќе се радувавте што реков: „Одам кај Отецот“ (Јован 14:27-28)) Пирамида или столб во блажен спомен на Господ отец Инокентиј Гизел, кој се упокои пред големиот Бог на Неговата милост, Архимандрит на големото Чудотворство во неговиот вечен спомен на неговото дело. погреб, месец февруари, на 24-ти ден, 1685 година Омилија за комеморацијата на лукавиот Тимофеј Борисович, син на болјарот Борис Гаврилович Јушков („Доаѓа време, а веќе дојде, кога мртвите ќе го слушнат гласот на Божјиот син и, откако ќе го слушнат, ќе оживеат“ (Јох.
5, 25)) Говор на комеморацијата на Јоан Семјонович Грибоедов, управител на Неговото кралско височество („На луѓето им е одредено еднаш да умрат“ (Евр. 9, 27)) Говор до Петар Велики Говор на десниот пречесник Димитриј, митрополит Ростов, кој дојде во неговиот Ростов,
Содржина
1 Поучение на Обрезание Господа Бога и Спаса нашего Иисуса Христа, месяца января, в 1 день («Дали Ему имя Иисус» (Лк. 2:21))
2 Поучение в неделю перед Богоявлением («Глас вопиющего в пустыне: приготовьте путь Господу, прямыми сделайте стези Ему» (Мк. 1:3))
3 Поучение на день памяти святого праведного Симеона Богоприимца, месяца февраля, в 3 день
4 Поучение на день памяти святого Алексия, Митрополита Московского и всея России, месяца февраля, в 12 день («Я есмь Пастырь добрый. Овцы Мои слушаются голоса Моего» (Ин. 10:11, 27))
5 Поучение на день памяти девяти мучеников Кизических, месяца апреля, в 29 день
6 Поучение на день пречестной памяти иже во святых отца нашего Тихона Чудотворца, епископа Амафунтского, месяца июня, в 16 день
7 Поучение на день памяти святых Первоверховных апостолов Петра и Павла, месяца июня, в 29 день («Бог водил их днем, столпом облачным показывая им путь; ночью же столпом огненным светил им. И не отлучался столп облачный днем и столп огненный ночью пред всеми людьми» (Исх. 13:21–22))
8 Поучение на празднество явления Пречестной иконы Пречистой Владычицы нашей Богородицы и Приснодевы Марии во граде Казани, месяца июля, в 8 день, 1706 г.
9 Поучение на празднество Пресвятой Богородицы Смоленской именуемой «Одигитрия», месяца июля, в 28 день
10 Поучение первое на праздник Успения Пресвятой Богородицы, месяца августа, в 15 день в 1693 г. («Соберет пшеницу Свою в житницу Свою» (Мф. 3:12; Лк. 3:17))
11 Поучение второе на праздник Успения Пресвятой Богородицы, месяца августа, в 15 день
12 Поучение на празднество Пресвятой Богородицы Донской, месяца августа, в 19 день
13 Поучение на день памяти святых мучеников Адриана и Наталии, месяца августа, в 26 день
14 Поучение на усекновение честной главы святого Иоанна Предтечи, месяца августа, в 29 день в 1701 г. («При окончании же поприща своего Иоанн говорил: «За кого почитаете вы меня?» (Деян. 13:25))
15 Поучение на день святого Архистратига Михаила, месяца сентября, в 6 день в 1705 г.
16 Поучение первое на Воздвижение Честного и Животворящего Креста Господня, месяца сентября, в 14 день («Кресту Твоему покланяемся, Владыко!»)
17 Поучение второе на Воздвижение Честного и Животворящего Креста Господня («А я не желаю хвалиться, разве только Крестом Господа нашего Иисуса Христа» (Гал. 6:14))
18 Поучение в неделю по Воздвижении Честного и Животворящего Креста Господня («Какая польза человеку, если он приобретет весь мир, а душе своей повредит?» (Мк. 8:36))
19 Поучение на память святого великомученника Евстафия Плакиды, месяца сентября, в 20 день («Терпением вашим спасайте души ваши» (Лк. 21:19))
20 Поучение на память иже во святых отца нашего Гурия, Архиепископа Казанского, месяца октября, в 4 день
21 Поучение первое на память святого великомученика Димитрия, месяца октября, в 26 день («Я ношу язвы Господа Иисуса на теле моем» (Гал. 6:17))
22 Поучение второе на день памяти святого великомученика Димитрия
23 Поучение первое на Собор Архистратига Михаила, месяца ноября, в 8 день («Ангелам Своим Он заповедает о тебе – хранить тебя на всех путях твоих» (Пс. 90:11))
24 Поучение второе на брань святого Архистратига Михаила, Воеводы сил небесных, и ангелов Его с семиглавым змием («Ополчится Ангел Господень вокруг боящихся Господа» (Пс. 33:8), «Приплыли в страну Гадаринскую» (Лк. 8:26), «Михаил и Ангелы его воевали против дракона» (Откр. 12:7))
25 Поучение на день памяти святого Иоанна Златоуста, месяца ноября, в 13 день («Христова уста, Павлова уста; Павлова уста, Златоустаго уста; Златоустаго уста, Христова и Павлова уста» (Цветная Триодь, на утрени в ночь святой Пасхи, перед словом Златоустого)
26 Поучение на память преподобных отцов наших Варлаама и Иосифа Индийских, месяца ноября, в 19 день в 1705 г. («Подобно царство небесное купцу, ищущему хороших жемчужин, который, найдя одну драгоценную жемчужину, пошел и продал все, что имел, и купил ее» (Мф. 13:45–46))
27 Поучение на память святой великомученницы Екатерины, месяца ноября, в 24 день («Агница Твоя, Иисусе, Екатерина зовет велиим гласом: Тебе, Женише мой, люблю и Тебе ищущи страдальчествую и сраспинаюся» (Тропарь общий мученице))
28 Поучение на пречестную память великого святителя Николая, Архиепископа Мирликийского Чудотворца, месяца декабря, в 6 день («По имени твоему тако и житие твое» (Стихира после 50 псалма))
29 Поучение на неделю пред Рождеством Христовым и на день представления святого Петра, Митрополита Российского, Чудотворца («Родословие Иисуса Христа» (Мф. 1:1). «И иная книга раскрыта, которая есть книга жизни» (Откр. 20:12))
30 Поучение второе на день памяти иже во святых отца нашего Петра, Митрополита Всероссийского, месяца декабря, в 21 день («Вот Агнец Божий!» (Ин. 1:29))
31 Поучение на Рождество Христово («Таинство странное вижу и преславное: небо – вертеп, Престол херувимский – Дева»)
32 Поучение во время святых постов («Веришь, увидишь больше сего» (Ин. 1:50))
33 Поучение на страсти Господа нашего Иисуса Христа («Все проходящие путем, взгляните и посмотрите, есть ли болезнь, как моя болезнь» (Плач. 1:12))
34 Поучение о страхе Божием, который должно иметь всякому человеку («Придите, чада, послушайте меня, страху Господню научу вас» (Пс. 33:12))
35 Поучение о поклонении святым иконам («Пречистому Твоему образу покланяемся, Благий, просяще прощения прегрешений наших, Христе Боже»)
36 Поучение о четвероконечном Кресте («Нарек Бог имя первому человеку – Адам» (Быт. 5:2))
37 Поучение о пастырстве духовных пастырей («Был томим днем от зноя, а ночью от стужи; и отходил сон от глаз моих» (Быт. 31:40))
38 Поучение первое на освящение церкви («Избрал и освятил дом сей, да будет имя Мое в нем вовеки, и будут очи Мои и сердце Мое там во все дни» (2Пар. 7:16))
39 Поучение второе на освящение церкви
40 Поучение о прошении милостыни на созидание храмов («Радуйтесь тому, что имена ваши написаны на небесах» (Лк. 10:20)
41 Слово об умерших («Блаженны мертвые, умирающие в Господе!» (Откр. 14:13))
42 Слово на поминовение («Да не смущается сердце ваше и да не устрашается и прочее. Если бы вы любили Меня, то возрадовались бы, что Я сказал: иду к Отцу» (Ин. 14:27–28))
43 Пирамида, или столп во блаженной памяти преставившемуся к Богу превеликому Его милости господину отцу Иннокентию Гизелю, архимандриту великой Чудотворной Лавры Киевской, поставленный на вечную память о нем в годовщину погребению его, месяца февраля, в 24 день, 1685 года
44 Слово на поминовение окольничего Тимофея Борисовича, сына боярина Бориса Гавриловича Юшкова («Наступает время, и настало уже, когда мертвые услышат глас Сына Божия и, услышав, оживут» (Ин. 5:25))
45 Слово на поминовение Иоанна Семеновича Грибоедова, стольника Его Царского Величества («Человекам положено однажды умереть» (Евр. 9:27))
46 Речь к Петру Великому
47 Речь преосвященного Димитрия, митрополита Ростовского, пришедшего на свой престол в Ростов